Trị "bệnh" hành dân
15:03 - 03/08/2017

Việt Nam đã đạt được những bước tiến mới trong xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa và Chính phủ kiến tạo. Bởi vậy, môi trường đầu tư ngày càng hấp dẫn hơn. Các doanh nghiệp, doanh nhân trong và ngoài nước tin tưởng để đầu tư phát triển sản xuất, kinh doanh.

Tuy nhiên, trong hệ thống chính quyền, từ khâu soạn thảo, ban hành văn bản quy phạm pháp luật (VB QPPL) đến khâu tổ chức thực hiện vẫn còn nhiều bất cập, chưa hợp lý, làm mất lòng tin của nhân dân. Một số văn bản đã ban hành nhưng sớm “chết yểu” vì không phù hợp thực tiễn cuộc sống.

Vấn đề khiến dư luận đang hết sức quan tâm là quy định chủ xe phải xuất trình bản gốc chứng nhận sở hữu xe để cảnh sát giao thông kiểm tra. Một chuyên gia hàng đầu về kiểm tra VB QPPL cho rằng, quy định đó cũng giống như quy định đi xe không chính chủ thì bị phạt, hay như người ngực lép không được điều khiển xe như trước đây. Đó là những quy định máy móc, gây khó khăn, phiền hà cho người dân.

Quy định nêu trên còn làm khó các doanh nghiệp, nhà sản xuất và ngân hàng đang phát triển mạnh phương thức bán xe trả góp với đối tượng khách hàng là cán bộ, công nhân viên chức, doanh nhân, học sinh. Còn có thể kể đến những quy định đã không còn hiệu lực như: Thu phí lưu thông đường bộ đối với xe gắn máy; đặt trạm thu phí giao thông BOT sai luật về khoảng cách, ở ngoài tuyến đường, mức phí, thời hạn thu bất hợp lý, lợi cho chủ đầu tư nhưng có hại cho nền kinh tế. Theo Cục Kiểm tra VB QPPL (Bộ Tư pháp), có văn bản, ai đọc cũng dễ thấy động cơ lợi ích nhóm, như đề nghị “uống bia tỉnh ta, mua xi-măng, thép tỉnh ta”,... Nguy hiểm hơn, có những quy định nếu thực hiện sẽ làm khó hàng trăm doanh nghiệp, khiến hàng nghìn lao động mất việc làm,...

Năm 2016, Bộ Tư pháp kiểm tra hơn 3.000 văn bản do các bộ, ngành, địa phương ban hành; phát hiện 124 văn bản trái luật về nội dung, thẩm quyền; qua thẩm định 678 thủ tục hành chính đã đề nghị không quy định hoặc xem xét tính hợp lý, hợp pháp, trong đó đề xuất không cần thiết ban hành 141 thủ tục và đề nghị sửa đổi 537 thủ tục...

Khó có thể xác định các văn bản đó sẽ gây cản trở, khó khăn cho người dân đến mức nào nếu không bị loại bỏ hoặc ngăn chặn kịp thời việc ban hành. Thực tế cho thấy việc soạn thảo VB QPPL đòi hỏi người thực hiện cần có tư duy tiên tiến, có tính phản biện cao, nắm bắt đòi hỏi khách quan của tiến trình phát triển đất nước. Trong khi đó, trình độ một bộ phận cán bộ của các bộ, ngành còn non kém, thiếu trách nhiệm, vô cảm. Nguy hiểm hơn, có không ít quy định được soạn thảo mang tính chất lợi ích cá nhân, lợi ích nhóm.

Để trị "bệnh" hành dân, trước hết từ khâu quy chế, cần kiện toàn, nâng cao chất lượng hệ thống các cơ quan có chức năng, nhiệm vụ soạn thảo VB QPPL; tăng cường công tác kiểm tra, giám sát từ khâu dự thảo từ trung ương tới địa phương; chuẩn bị tài liệu sớm, chu đáo để các đại biểu Quốc hội, HĐND nghiên cứu kỹ trước khi phát biểu, thảo luận, góp ý sửa đổi, cho tới khi thông qua; nâng cao bản lĩnh và quyền hạn pháp quy của cơ quan kiểm tra, giám sát tính hợp lý, hợp pháp của VB QPPL; tổ chức thực hiện nghiêm Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật (có hiệu lực từ 1-7-2016); đồng thời xây dựng Luật Hành chính công với chất lượng cao.

Đối với những trường hợp soạn thảo và ban hành VB QPPL sai, kém, vì lợi ích nhóm..., thì không chỉ hủy bỏ văn bản, mà trong trường hợp cần thiết, cần có hình thức xử lý người soạn thảo, ban hành sau khi đã yêu cầu cá nhân, tổ chức bồi thường cho người dân về những thiệt hại do văn bản gây ra và bồi hoàn kinh phí mà ngân sách Nhà nước đã bỏ ra cho việc soạn thảo các văn bản nêu trên.

NGUYỄN ANH DŨNG

Nguồn: http://www.nhandan.com.vn

26